Vừa qua, UBND TP vừa đưa ra lấy ý kiến đóng góp vào Dự thảo Quy hoạch tổng thể phát triển thương mại trên địa bàn TP đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030.
Mục tiêu Quy hoạch đặt ra là, đến năm 2020 hệ thống thương mại trên địa bàn bước đầu phát triển theo hướng hiện đại, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân.
Theo dự thảo Quy hoạch, trong thời gian tới, TP dự kiến xây 9 trung tâm mua sắm, hội chợ cấp vùng và quốc tế. Trong đó có 5 trung tâm cấp vùng tại khu đô thị Long Biên - Gia Lâm, huyện Sóc Sơn, thị trấn Chúc Sơn (Chương Mỹ), đô thị Hòa Lạc và huyện Phú Xuyên. Tại khu đô thị Tây Hồ Tây và huyện Từ Liêm và khu đô thị Đông Anh sẽ được xây dựng một TTTM, trung tâm hội chợ triển lãm quốc tế.
Đối với chợ thành thị sẽ lựa chọn một số chợ quy mô lớn (trên 10.000m2) để nâng cấp, cải tạo thành chợ trung tâm với quy mô hạng I. Nhằm phục vụ nhu cầu hàng ngày của người dân, TP sẽ nâng cấp, cải tạo một số chợ sẵn có thành các chợ bán lẻ nông sản, thực phẩm tươi sống hạng II; chuyển hóa một số chợ dân sinh loại nhỏ có diện tích dưới 2000 m2 thành các siêu thị hạng III, cửa hàng tiện ích.
Trong loại hình chợ đầu mối, TP dự kiến cho phép hình thành và phát triển một số chợ đầu mối bán buôn nông sản - thực phẩm tổng hợp cấp vùng quy mô diện tích khoảng 30 ha. Trong đó có 4 chợ đầu mối nông sản thực phẩm cấp vùng tại Long Biên - Gia Lâm, khu đô thị Hòa Lạc, Mê Linh, Phú Xuyên, 4 chợ đầu mối nông sản thực phẩm, hoa - cây cảnh ở Thanh Oai, Hoàng Mai, Tây Hồ, Thường Tín.
Đối với việc xây dựng hệ thống chợ nông thôn, công tác quy hoạch tập trung vào việc cải tạo, di dời, xây dựng mới để bảo đảm có đủ chợ dân sinh quy mô hạng III ở các xã. Cải tạo, nâng cấp hoặc xây mới các chợ thị trấn thành chợ quy mô hạng I, II của huyện hoặc nhiều xã trong huyện.
Ông Nguyễn Văn Đồng, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho rằng: TP cần xây dựng cơ chế khuyến khích thu hút vốn đầu tư của các thành phần kinh tế như: bố trí mặt bằng, điện, nước cho các dự án xây dựng chợ, TTTM; Tạo điều kiện cho DN tham gia chương trình này được vay vốn ưu đãi. Để đẩy nhanh tiến độ xây dựng, TP cần xây dựng cơ chế xã hội hóa trong việc kêu gọi đầu tư bằng nhiều hình thức khác nhau như DN bỏ 100% vốn, DN và Nhà nước cùng hợp tác hay DN và nhân dân cùng bỏ vốn đầu tư... Gắn việc phát triển hệ thống chợ với quy hoạch vùng và hoạt động xây dựng hệ thống đô thị cũng như chương trình xây dựng nông thôn mới…
Ông Vũ Thanh Sơn, Tổng Giám đốc Tổng Công ty Thương mại Hà Nội đề xuất: "Trong hoạt động này, quan trọng hơn cả là Nhà nước phải đưa ra quy hoạch cụ thể, nhất là khu vực ngoại thành; Công bố công khai để DN tiếp cận quy hoạch. Các dự án xây dựng chợ, TTTM đòi hỏi vốn đầu tư lớn nhưng khả năng thu hồi vốn chậm, vì vậy TP cũng cần có chính sách hỗ trợ nguồn vay đầu tư hạ tầng. Ngoài ra, trong quá trình xây dựng khu đô thị mới phải dành một phần diện tích nhất định cho việc xây dựng hệ thống cửa hàng tiện ích; Diện tích này sẽ do UBNDTP quản lý và giao các DN thương mại sử dụng".
Tuy nhiên, bên cạnh việc xây dựng cơ chế hỗ trợ DN tham gia hoạt đồng này, TP cũng cần đề ra các chính sách thu hút nguồn vốn đầu tư nước ngoài, đặc biệt là vốn ODA, FDI. Các ngành cần minh bạch hóa, đơn giản thủ tục hành chính trong quá trình kêu gọi đầu tư; Đẩy mạnh việc liên kết giữa thị trường Hà Nội với các thị trường trong và ngoài nước. Song, điều quan trọng là chính bản thân mỗi DN cũng phải nâng cao sức cạnh tranh, trình độ nguồn nhân lực thương mại để đáp ứng với thực tế phát triển thương mại đặt ra.
| Chợ Bưởi sau khi được cải tạo nâng cấp. |
Xây dựng hệ thống bán lẻ hiện đại
Hà Nội hiện có 411 chợ với tổng diện tích 1.560.536,2m2, trong đó, số lượng chợ hạng I chiếm 3,4%, chợ hạng II chiếm 17,6% và 300 chợ hạng III chiếm 72,26%. Việc phân bổ hệ thống chợ của Hà Nội đã bộc lộ nhiều bất hợp lý, cơ sở vật chất xuống cấp không đảm bảo văn minh thương mại, phòng chống cháy nổ. Bên cạnh hệ thống chợ, Hà Nội có 14 trung tâm thương mại (TTTM), chiếm khoảng 15% số TTTM cả nước nhưng chủ yếu có quy mô vừa và nhỏ.Theo dự thảo Quy hoạch, trong thời gian tới, TP dự kiến xây 9 trung tâm mua sắm, hội chợ cấp vùng và quốc tế. Trong đó có 5 trung tâm cấp vùng tại khu đô thị Long Biên - Gia Lâm, huyện Sóc Sơn, thị trấn Chúc Sơn (Chương Mỹ), đô thị Hòa Lạc và huyện Phú Xuyên. Tại khu đô thị Tây Hồ Tây và huyện Từ Liêm và khu đô thị Đông Anh sẽ được xây dựng một TTTM, trung tâm hội chợ triển lãm quốc tế.
Đối với chợ thành thị sẽ lựa chọn một số chợ quy mô lớn (trên 10.000m2) để nâng cấp, cải tạo thành chợ trung tâm với quy mô hạng I. Nhằm phục vụ nhu cầu hàng ngày của người dân, TP sẽ nâng cấp, cải tạo một số chợ sẵn có thành các chợ bán lẻ nông sản, thực phẩm tươi sống hạng II; chuyển hóa một số chợ dân sinh loại nhỏ có diện tích dưới 2000 m2 thành các siêu thị hạng III, cửa hàng tiện ích.
Trong loại hình chợ đầu mối, TP dự kiến cho phép hình thành và phát triển một số chợ đầu mối bán buôn nông sản - thực phẩm tổng hợp cấp vùng quy mô diện tích khoảng 30 ha. Trong đó có 4 chợ đầu mối nông sản thực phẩm cấp vùng tại Long Biên - Gia Lâm, khu đô thị Hòa Lạc, Mê Linh, Phú Xuyên, 4 chợ đầu mối nông sản thực phẩm, hoa - cây cảnh ở Thanh Oai, Hoàng Mai, Tây Hồ, Thường Tín.
Đối với việc xây dựng hệ thống chợ nông thôn, công tác quy hoạch tập trung vào việc cải tạo, di dời, xây dựng mới để bảo đảm có đủ chợ dân sinh quy mô hạng III ở các xã. Cải tạo, nâng cấp hoặc xây mới các chợ thị trấn thành chợ quy mô hạng I, II của huyện hoặc nhiều xã trong huyện.
Cần cơ chế hỗ trợ
Để thu hút các thành phần kinh tế tham gia hoạt động xây dựng hệ thống bán lẻ, bên cạnh sự cố gắng của mình, các doanh nghiệp (DN) cũng rất cần sự hỗ trợ về cơ chế, chính sách của TP.Ông Nguyễn Văn Đồng, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho rằng: TP cần xây dựng cơ chế khuyến khích thu hút vốn đầu tư của các thành phần kinh tế như: bố trí mặt bằng, điện, nước cho các dự án xây dựng chợ, TTTM; Tạo điều kiện cho DN tham gia chương trình này được vay vốn ưu đãi. Để đẩy nhanh tiến độ xây dựng, TP cần xây dựng cơ chế xã hội hóa trong việc kêu gọi đầu tư bằng nhiều hình thức khác nhau như DN bỏ 100% vốn, DN và Nhà nước cùng hợp tác hay DN và nhân dân cùng bỏ vốn đầu tư... Gắn việc phát triển hệ thống chợ với quy hoạch vùng và hoạt động xây dựng hệ thống đô thị cũng như chương trình xây dựng nông thôn mới…
Ông Vũ Thanh Sơn, Tổng Giám đốc Tổng Công ty Thương mại Hà Nội đề xuất: "Trong hoạt động này, quan trọng hơn cả là Nhà nước phải đưa ra quy hoạch cụ thể, nhất là khu vực ngoại thành; Công bố công khai để DN tiếp cận quy hoạch. Các dự án xây dựng chợ, TTTM đòi hỏi vốn đầu tư lớn nhưng khả năng thu hồi vốn chậm, vì vậy TP cũng cần có chính sách hỗ trợ nguồn vay đầu tư hạ tầng. Ngoài ra, trong quá trình xây dựng khu đô thị mới phải dành một phần diện tích nhất định cho việc xây dựng hệ thống cửa hàng tiện ích; Diện tích này sẽ do UBNDTP quản lý và giao các DN thương mại sử dụng".
Tuy nhiên, bên cạnh việc xây dựng cơ chế hỗ trợ DN tham gia hoạt đồng này, TP cũng cần đề ra các chính sách thu hút nguồn vốn đầu tư nước ngoài, đặc biệt là vốn ODA, FDI. Các ngành cần minh bạch hóa, đơn giản thủ tục hành chính trong quá trình kêu gọi đầu tư; Đẩy mạnh việc liên kết giữa thị trường Hà Nội với các thị trường trong và ngoài nước. Song, điều quan trọng là chính bản thân mỗi DN cũng phải nâng cao sức cạnh tranh, trình độ nguồn nhân lực thương mại để đáp ứng với thực tế phát triển thương mại đặt ra.
(Theo KTĐT)